بسیاری از افراد تصور می کنند با پایان زمستان و فرا رسیدن بهار، باید احساس طراوت و انرژی بیشتری داشته باشند. با این حال، برای برخی، تغییر فصلها موج غیرمنتظرهای از خستگی، کسالت و بیانگیزگی را به همراه دارد. اگر بیش از حد معمول احساس خستگی میکنید، تمرکز ندارید یا به سختی میتوانید با روزهای طولانیتر سازگار شوید، شما تنها نیستید.
خستگی بهاری چیست؟
خستگی بهاری حالتی از کاهش انرژی، انگیزه و تمرکز است که با تغییر فصل از زمستان به بهار در برخی افراد دیده میشود. این وضعیت برخلاف خستگی معمول، مستقیماً به تغییرات فصلی مانند نور روز و دما مرتبط است و بهدلیل تلاش بدن برای سازگاری رخ میدهد. خستگی بهاری فقط جسمی نیست و میتواند با اضطراب، نوسانات خلقی و حتی علائم افسردگی همراه باشد.
علل شایع خستگی بهاری
عوامل متعددی در خستگی و خواب آلودگی بهاری نقش دارند:
- اختلال در الگوی خواب: ساعات طولانیتر روز میتواند بر تولید ملاتونین تأثیر بگذارد و خوابیدن و در خواب ماندن را دشوارتر کند.
- تنظیمات هورمونی: افزایش زمان قرار گرفتن در معرض نور خورشید بر سطح سروتونین و در نتیجه بر خلق و خو و سطح انرژی تأثیر میگذارد.
- خستگی مرتبط با آلرژی: آلرژیهای فصلی میتوانند باعث التهاب، احتقان و گیجی ذهن و در نهایت کندی کلی شوند.
- تغییرات دما و آب و هوا: با افزایش دما، بدن برای تنظیم خود سخت تلاش میکند، همین امر میتواند باعث احساس خستگی موقت در فرد شود.
- تغییرات رژیم غذایی و حفظ تعادل آب بدن: هوای گرمتر ممکن است منجر به عادات غذایی متفاوت یا کم آبی بدن شود که هر دو بر سطح انرژی تأثیر میگذارند.
راهکارهایی برای مقابله با خستگی بهاری
اگر دچار خواب آلودگی و کسالت فصلی شده اید، با چند راهکار ساده می توانید سطح انرژی خود را بهبود بخشید.
- کیفیت خوابتان باید در اولویت باشد. در یک زمان مشخص به رختخواب بروید، قبل از خواب از ابزار دیجیتال استفاده نکنید. همچنین توصیه می شود قبل از خواب یک روتین آرامش بخش داشته باشید.
- در ساعت های اولیه صبح در معرض نور خورشید قرار بگیرید. قرار گرفتن در معرض نور طبیعی در صبح به تنظیم ساعت داخلی بدن شما کمک میکند و سطح انرژی را بهبود میبخشد.
- ورزش کنید. فعالیت های فیزیکی، حتی فعالیت های سبکی مثل پیاده روی یا نرمش های کششی در بهبود خلق موثر هستند.
- آب کافی و مواد غذایی مغذی مصرف کنید. کم آبی و تغذیه ناسالم می تواند منجر به خستگی شود.
- اگر آلرژی فصلی دارید آن را مدیریت کنید. در صورت نیاز، به پزشک مراجعه کنید تا با مصرف دارو آلرژی را کنترل کنید.
- استراحت کنید و به صدای بدنتان گوش دهید. اگر احساس خستگی می کنید به خود فشار نیاورید. در صورت نیاز استراحت کنید یا فعالیت هایی را انجام دهید که برایتان آرامش بخش است.
نقش مواد غذایی و ویتامین ها در بهبود خستگی بهاری
ریزمغذیهای زیر میتوانند به بهبود علائم ناشی از خستگی بهاری کمک کنند اما پیش از مصرف آن ها حتما با پزشک یا داروساز خود مشورت کنید.
- کوکیوتن برای تعادل انرژی مهم است و میتواند تولید انرژی را افزایش دهد.
- ویتامینهای گروه ب نیز در تولید انرژی و متابولیسم نقش دارند و به سلامت سیستم عصبی و عملکرد روانی کمک میکنند.
- منیزیم به عنوان یک ماده معدنی ضد استرس در نظر گرفته میشود، نقش کلیدی در تولید انرژی دارد و به کاهش خستگی و کوفتگی کمک میکند.
- محافظت از سلول ها نیز در بهار یک مسئله است. در سلولهای افرادی که احساس خستگی می کنند و همچنین افرادی که طولانی مدت آفتاب می گیرند، رادیکالهای آزاد بهتدریج تجمع پیدا میکنند. اگر میزان این رادیکال های آزاد از حد تعادل خارج شود، میتواند باعث بروز استرس اکسیداتیو شود. در این شرایط، دو عنصر روی و سلنیوم که بدن به مقدار خیلی کم به آنها نیاز دارد، اهمیت پیدا میکنند؛ زیرا با خنثیسازی رادیکالهای آزاد، به محافظت از سلولها در برابر استرس اکسیداتیو کمک میکنند.
اگر خستگی شما هفتهها ادامه داشته باشد، در فعالیتهای روزانه اختلال ایجاد کند یا با علائم افسردگی یا اضطراب همراه باشد، ممکن است زمان آن رسیده باشد که از یک متخصص کمک بگیرید.
