قرص مونته لوکاست (اکتولوکاست) یکی از داروهای موثر در کنترل آسم و آلرژی است که به کاهش التهاب راههای هوایی و تسکین علائمی مانند تنگی نفس، خسخس سینه و آبریزش بینی کمک میکند. برای آشنایی بیشتر با کاربردها، عوارض جانبی و نکات مهم مربوط به این دارو در ادامه همراه ما باشید.
کاربرد قرص مونته لوکاست (اکتولوکاست)
مونته لوکاست در گروه آنتاگونیستهای گیرنده لکوترین قرار دارد و با مهار اثر لکوترینها، علائم آسم و رینیت آلرژیک را تسکین میدهد. همچنین، این دارو برای پیشگیری از برونکواسپاسم (تنگی نفس یا اسپاسم راههای هوایی) ناشی از فعالیت فیزیکی در بزرگسالان و کودکان 2 سال به بالا نیز تجویز میشود.
شرکت داروسازی اکتوورکو این دارو را با نام تجاری اکتولوکاست تولید میکند. اکتولوکاست برای پیشگیری و درمان نگهدارنده آسم و کنترل آلرژی فصلی و مزمن کاربرد دارد و با نسخه پزشک، از تمامی داروخانهها قابل تهیه است.
مونته لوکاست در درمان آسم
مصرف قرص مونته لوکاست به درمان حملات آسم کمکی نمیکند ولی در پیشگیری از این حملات و کاهش تعداد آنها موثر است. این دارو علائم آسم را در بزرگسالان و کودکان 12 ماه به بالا تسکین میدهد. این علائم عبارتند از:
- خسخس سینه؛
- تنگی نفس؛
- احساس فشار در قفسه سینه؛
- سرفه.
تاثیر مونته لوکاست در آلرژی فصلی
قرص خوراکی مونته لوکاست، تمام علائم آلرژی را برطرف نمیکند. اما برای کاهش علائم دونوع رینیت آلرژیک در بزرگسالان وکودکان تجویز میشود:
- رینیت آلرژیک فصلی: علائم رینیت آلرژیک فصلی، فقط در فصول خاصی از سال مانند بهار، تابستان یا اوایل پاییز ظاهر میشوند. این نوع آلرژی معمولا ناشی از واکنش بیشازحد سیستم ایمنی به آلرژنها است و علائمی نظیر عطسه، گرفتگی و آبریزش یا خارش بینی دارد. استفاده از اکتولوکاست برای کودکان بالای 2 سال مبتلا به این نوع آلرژی مناسب است.
- رینیت آلرژیک دائمی: علائم رینیت آلرژیک دائمی در تمام طول سال یا تقریبا هر روز وجود دارند. این نوع آلرژی معمولا بهدلیل واکنش بیشازحد سیستم ایمنی به موی حیوانات خانگی یا مایتهای گرد و غبار ایجاد میشود. استفاده از اکتولوکاست در کودکان بالای 6 ماه مبتلا به این نوع آلرژی مناسب است.
استفاده از مونته لوکاست برای سینوزیت و التهاب بینی
مونته لوکاست دارویی نسخهای است که برای مهار اثر لکوترینها استفاده میشود. لکوترینها مواد شیمیایی هستند که توسط سیستم ایمنی بدن تولید شده و باعث بروز علائمی مانند التهاب بینی میشوند. علاوه بر این، برخی پزشکان برای درمان سینوزیت مزمن نیز سراغ تجویز مونته لوکاست میروند.
قرص مونته لوکاست برای کودکان
بر اساس مطالعات و تحقیقاتی که تاکنون انجام شده، تاکنون مصرف مونته لوکاست در موارد زیر بیخطر و ایمن بوده است:
- کودکان ۱ سال به بالا که به آسم مبتلا هستند؛
- کودکان 2 سال به بالا که هنگام ورزش دچار تنگی نفس میشوند؛
- کودکان 2 سال به بالا که به رینیت آلرژیک فصلی مبتلا هستند؛
- کودکان 6 ماه به بالا که به رینیت آلرژیک دائمی مبتلا هستند.
نکته: ایمنی و اثربخشی دارو در کودکان پایینتر از این گروههای سنی هنوز تعیین نشده است.
عوارض قرص اکتولوکاست ۱۰
اکتولوکاست نیز مانند سایر داروها، با برخی عوارض جانبی همراه است اما خوشبختانه این عوارض در همه افراد بروز نمیکنند. عوارض جانبی این دارو را میتوان در گروههای زیر دستهبندی کرد:
عوارض جانبی شایع اکتولوکاست
این عوارض بیش از 1 درصد افراد را درگیر میکنند. در این بخش با این عوارض و راهکارهای مدیریت آنها آشنا میشویم.
- اسهال: برای جلوگیری از کمآبی بدن مایعات فراوان بنوشید و برای درمان اسهال، داروی خاصی مصرف نکنید.
- تب: مایعات بیشتری بنوشید و زیر نظر پزشک اکتوفن (استامینوفن) مصرف کنید. اگر تب بیش از چند روز ادامه پیدا کرد، به پزشک مراجعه کنید.
- سردرد: استراحت کنید، مایعات بنوشید، از مصرف بیش از حد الکل بپرهیزید و زیر نظر پزشک از داروهای ضددرد مثل اکتوپین (ایبوپروفن) استفاده کنید. این عارضه معمولا در هفته اول مصرف مونته لوکاست برطرف میشود اما اگر بیش از یک هفته ادامه پیدا کرد یا شدیدتر شد، به پزشک اطلاع دهید.
- درد شکمی: استراحت، خوردن وعدههای غذایی کوچک و متعدد و استفاده از کیسه آب گرم میتواند تسکیندهنده درد شکمی باشد.
- احساس تهوع یا استفراغ: از مصرف غذاهای چرب یا تند پرهیز کنید. اگر استفراغ کردید، برای جلوگیری از کمآبی بدن جرعههای کوچک و مکرر آب بنوشید.
- راش پوستی: زیر نظر پزشک آنتیهیستامین مصرف کنید. در صورت تشدید این عارضه پوستی، به پزشک مراجعه کنید.
عوارض جانبی جدی اکتولوکاست
در صورت مشاهده هر یک از موارد زیر، بلافاصله به پزشک مراجعه کنید یا با اورژانس تماس بگیرید:
- تغییرات خلقی مانند اضطراب، افسردگی یا پرخاشگری؛
- توهم؛
- کاهش تمرکز یا حافظه؛
- بروز مشکلات جدید در خواب یا تشدید مشکلات قبلی مانند کابوس، راهرفتن در خواب یا بی خوابی؛
- تغییر در گفتار یا شروع لکنت زبان؛
- لرزش یا تکانهای غیرارادی در هر قسمت از بدن؛
- ضربان قلب غیرعادی یا سریع؛
- بروز مجموعهای از علائم شامل علائم شبهآنفلوآنزا، احساس سوزنسوزن شدن یا بیحسی دستها یا پاها و تشدید علائم آسم؛
- زرد شدن سفیدی چشمها یا پوست (ممکن است این علامت در پوست تیره کمتر مشخص باشد و نشانه احتمالی مشکلات کبدی است).
نکته: بهتر است مصرف داروی اکتولوکاست را به خانواده یا دوستان اطلاع دهید. به این ترتیب آنها میتوانند تغییرات خلقوخو، خواب یا رفتار شما را بهتر تشخیص دهند.
واکنش آلرژیک شدید اکتولوکاست
آنافیلاکسی، یکی از واکنشهای آلرژیک شدید به اکتولوکاست است.
قرص مونته لوکاست خوابآور است؟
خوابآلودگی یکی از عوارض احتمالی اما ناشایع قرص اکتولوکاست است. همچنین به ندرت ممکن است این دارو مشکلات خواب (کابوس دیدن، راه رفتن در خواب یا دشواری در به خواب رفتن) را در برخی افراد تشدید کند. اگر این عوارض برای شما به مشکلی آزاردهنده تبدیل شده، حتما پزشک خود را در جریان قرار دهید.
تداخل دارویی مونته لوکاست با سایر داروها
ممکن است داروهای زیر بر نحوه اثرگذاری مونته لوکاست تاثیر بگذارند. در صورت مصرف این داروها، حتما پزشک خود را در جریان قرار دهید:
- داروهای صرع مانند فِنوباربیتال یا فِنیتوئین؛
- ریفامپیسین که برای درمان سل و برخی دیگر از عفونتها استفاده میشود؛
- جِمفیبروزیل برای کاهش کلسترول بالا.
معمولا مصرف داروهای ضددرد بدوننسخه تداخلی با مونته لوکاست ندارد. اما اگر تا به حال داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی مانند آسپرین یا ایبوپروفن باعث تشدید علائم آسم در شما شدهاند، از مصرف آنها خودداری کنید.
مصرف همزمان مونته لوکاست با داروهای گیاهی و مکملها
در حال حاضر اطلاعات کافی مبنی بر بیخطر بودن مصرف همزمان داروهای مکمل یا گیاهی با مونته لوکاست وجود ندارد. بنابراین حتما در خصوص مصرف همزمان این مکملها و مونته لوکاست با پزشک خود مشورت کنید.
تفاوت بین قرص اکتولوکاست 5 و 10
| ویژگی | اکتولوکاست ۵ میلیگرم | اکتولوکاست ۱۰ میلیگرم |
| شکل دارویی | قرص جویدنی | قرص بلعیدنی |
| گروه سنی مصرفکننده | کودکان ۶ تا ۱۴ سال | بزرگسالان و نوجوانان ۱۵ سال به بالا |
| موارد مصرف | پیشگیری و کنترل آسم مزمن و رینیت آلرژیک فصلی و دائمی در کودکان | پیشگیری و کنترل آسم مزمن، رینیت آلرژیک فصلی و دائمی در بزرگسالان |
نحوه مصرف مونته لوکاست (اکتولوکاست)
بدیهی است که باید داروی مونته لوکاست را طبق دستورالعمل پزشک مصرف کنید. با این حال خوب است که نکات زیر را نیز به خاطر داشته باشید:
- هرگز در طول روز بیش از یک دوز از دارو مصرف نکنید (مگر در صورت صلاحدید پزشک)؛
- معمولا برای پیشگیری از بروز علائم آسم یا رینیت آلرژیک، مصرف روزانه مونته لوکاست در یک نوبت عصرگاهی توسط پزشکان توصیه میشود؛
- اگر ورزش کردن باعث تشدید علائم آسم شما میشود، ممکن است پزشک توصیه کند که مونته لوکاست را ۲ ساعت پیش از ورزش مصرف کنید؛
- میتوانید قرصهای غیرجویدنی مونته لوکاست را همراه یا بدون غذا مصرف کنید؛
- قرصهای غیرجویدنی را همراه با آب، آبمیوه یا شیر بخورید، به طور کامل قورت دهید و هرگز نجوید؛
- قرصهای جویدنی باید حداقل ۱ ساعت پیش از غذا یا ۲ ساعت پس از غذا مصرف شوند؛ به این ترتیب دارو بهدرستی در بدن جذب میشود؛
- بعد از خوردن قرصهای جویدنی، میتوانید یک لیوان آب یا نوشیدنی رقیقشده بنوشید.
پودر مونته لوکاست
پودر گرانول مونته لوکاست به صورت ساشههای 4 میلیگرمی عرضه میشود و هر ساشه معادل یک دوز از این دارو است. برای مصرف این دارو، تمام محتویات ساشه را روی زبان بریزید یا آن را با یک قاشق غذاخوری شیر خشک، غذای نرم کودک و یا ماست یا بستنی با دمای سرد مخلوط کنید. همچنین سعی کنید کل دارو را بلافاصله یا حداکثر ظرف 15 دقیقه بخورید.
نکته: پودر مونته لوکاست نباید در نوشیدنی با پایه آب حل شود. اما میتوانید پس از مصرف آن، مایعات بنوشید. پودر مونته لوکاست نباید در بستر گرم یا داغ حل شود.
گرانول خوراکی اکتولوکاست ۴ برای چیست؟
برخی پزشکان برای بهبود رینیت آلرژیک فصلی کودکان 2 تا 5 سال و یا رینیت آلرژیک دائمی کودکان بالای 6 ماه، گرانول خوراکی اکتولوکاست 4 میلیگرمی را تجویز میکنند. همچنین ممکن است این شکل و دوز دارو، برای پیشگیری و کنترل آسم مزمن کودکان بالای 12 ماه نیز تجویز شود.
سخن پایانی
در این مطلب با کاربردها، عوارض و نحوه مصرف قرص مونته لوکاست (اکتولوکاست) آشنا شدیم و دیدیم که این دارو ممکن است در کنترل آسم و آلرژیهای تنفسی نقش موثری داشته باشد. با این حال، از مصرف خودسرانه آن بپرهیزید و به دستورالعملهای پزشک پایبند باشید.
منابع: medlineplus، mayoclinic، nhs.uk، reference.medscape، healthline
