سیستم ایمنی، اولین خط دفاعی بدن در برابر مهاجمانی مانند میکروبها است. این سیستم در جلوگیری از بروز بیماریها به ما کمک میکند و هنگام بیماری و آسیبدیدگی، در روند بهبودی نقش دارد. شما میتوانید با مصرف مواد غذایی مغذی، ورزش کردن و داشتن خواب کافی باعث تقویت سیستم ایمنی بدن شوید.
سیستم ایمنی چیست و چگونه کار میکند؟
سیستم ایمنی، شبکه بزرگی از ارگانها، گلبولهای سفید خون، پروتئینها و مواد شیمیایی است. همه این اجزا با هماهنگی یکدیگر از بدن در برابر میکروبها و دیگر عوامل مهاجم محافظت میکنند. همچنین سیستم ایمنی به بدن کمک میکند تا از عفونتها و آسیبها بهبود یابد.
به بیاندیگر، فعالیت سیستم ایمنی به سلامتی ما کمک میکند. سیستم ایمنی این کار را از طریق روشهای زیر انجام میدهد:
- جلوگیری از ورود عوامل مهاجم (مثل میکروبها) به بدن
- نابود کردن عوامل مهاجم
- محدود کردن میزان آسیبی که عوامل مهاجم به بدن وارد میکنند
- بهبود آسیبهای وارد شده به بدن
- سازگاری با چالشها و تهدیدهای جدید
عوامل مهاجمی که سیستم ایمنی از شما در برابر آنها محافظت میکند، عبارتند از:
- باکتریها
- ویروسها
- قارچهایی که میتوانند باعث عفونت شوند
- انگلها
- سلولهای سرطانی
سیستم ایمنی در شرایط زیر بهدرستی عمل میکند:
- تفاوت بین سلولهای بدن و سلولهایی که متعلق به بدن شما نیستند را تشخیص میدهد؛
- برای کشتن میکروبهایی که ممکن است به شما آسیب برسانند فعال میشود؛
- پس از رفع تهدید، حمله را متوقف میکند؛
- پس از تماس با میکروبها، آنتی بادی تولید میکند؛
- آنتیبادیهایی را برای نابودی میکروبهایی که ممکن است در آینده وارد بدن شوند، تولید میکند.

علائم ضعف سیستم ایمنی چیست؟
اگر سیستم ایمنی بدن شما ضعیف شده باشد، به این معنی است که بدن شما نمیتواند مانند افرادی که سیستم ایمنی سالم دارند، با عفونت یا ویروسها مقابله کند. بهطور کلی صدها نوع اختلال نقص ایمنی وجود دارد که هر کدام علائم خاص خود را دارند و ممکن است مزمن باشند. با این حال چند علامت هشداردهنده کلی وجود دارد که ممکن است نشانه بروز مشکل در سیستم ایمنی شما باشد.
افراد مبتلا به اختلالات نقص ایمنی معمولا دچار عفونتهای مکرر میشوند، بهطوری که یک بیماری پشتسر بیماری دیگر رخ میدهد:
- ورم ملتحمه (چشم صورتی)
- عفونت سینوسی
- برفک (عفونت قارچی دهان)
- سرماخوردگی های مکرر
- بیماری مزمن لثه (ژنژیویت)
- ذاتالریه
- عفونتهای قارچی
افراد مبتلا به نقص ایمنی ممکن است دچار درد مزمن شکمی شوند و حتی به مرور زمان کاهش وزن را تجربه کنند. اگر متوجه شدید که به راحتی بیمار میشوید و به سختی بهبود مییابید، پزشک ممکن است برای بررسی اختلال نقص ایمنی آزمایش تجویز کند.
علت ضعیف شدن سیستم ایمنی چیست؟
معمولا اختلالات نقص ایمنی اولیه ناشی از جهش ژنی است. افرادی که سابقه خانوادگی اختلالات نقص سیستم ایمنی دارند، بیشتر در معرض ابتلا به این اختلالات هستند. اختلالات نقص ایمنی ثانویه ممکن است توسط عوامل مختلفی مانند موارد زیر ایجاد شوند:
- بیماریهای مزمن (مانند دیابت یا سرطان)
- مصرف دارو
- پرتودرمانی
- بستری طولانی مدت در بیمارستان
- تغذیه نامناسب
افزایش سن نیز ممکن است سیستم ایمنی شما را ضعیف کند. با افزایش سن، برخی از اندامهایی که گلبولهای سفید تولید میکنند کوچکتر شده و کارایی کمتری پیدا میکنند.
پروتئینها نیز برای حفظ قدرت سیستم ایمنی مهم هستند. بنابراین عدم دریافت مقدار کافی پروتئین در رژیم غذایی میتواند سیستم ایمنی شما را ضعیف کند.
همچنین بدن شما هنگام خواب پروتئینهایی تولید میکند که به بدن در مبارزه با عفونت کمک میکند. به همین دلیل، کمبود خواب میتواند قدرت سیستم ایمنی را کاهش دهد.
ابتلا به سرطان و مصرف داروهای شیمی درمانی نیز ممکن است سیستم ایمنی بدن را ضعیف کند.
تاثیر تغذیه بر سیستم ایمنی
مواد غذایی مانند میوهها، سبزیجات، مغزیجات و حبوبات سرشار از مواد مغذی و آنتی اکسیدانهایی هستند که ممکن است به شما در مقابله با عوامل بیماریزا کمک کنند. آنتی اکسیدانهای موجود در این مواد غذایی با مقابله با ترکیبات ناپایداری به نام رادیکالهای آزاد، التهاب را کاهش میدهند. زمانی که این رادیکالهای آزاد در سطح بالایی در بدن شما تجمع پیدا کنند، میتوانند باعث التهاب شوند. التهاب مزمن با بسیاری از بیماریها از جمله بیماریهای قلبی، آلزایمر و برخی سرطانها مرتبط است.
همچنین فیبر موجود در مواد غذایی گیاهی به تغذیه میکروبهای روده یا مجموع باکتریهای سالم موجود در روده، کمک میکند. تغذیه این باکتریها به جلوگیری از ورود عوامل بیماریزای مضر به بدن از طریق دستگاه گوارش کمک میکند.
مصرف چربیهای سالم، مانند روغن زیتون و ماهی سالمون ممکن است با کاهش التهاب، واکنش سیستم ایمنی در برابر عوامل بیماریزا را بهبود بخشد.

ویتامینها و مواد معدنی لازم برای تقویت سیستم ایمنی
مصرف مواد غذایی مغذی که سرشار از برخی ویتامینها و مواد معدنی هستند، میتواند به سیستم ایمنی برای مقابله با بیماریها کمک کند. بهترین ویتامینها و مواد معدنی برای سیستم ایمنی شامل موارد زیر میشوند.
ویتامین A: این ویتامین از گلبولهای سفید و غشاهای مخاطی پشتیبانی میکند. براساس مطالعات، ویتامین A با محافظت از بدن در برابر عفونتهای احتمالی، به حفظ عملکرد مطلوب سیستم ایمنی کمک میکند. از جمله منابع ویتامین A عبارتند از:
- شیر و ماست
- تخممرغ
- ماهیهای چرب مانند سالمون
- سبزیجاتی مانند سیبزمینی شیرین، هویج، اسفناج و بروکلی
ویتامین B6: این ویتامین برای سیستم ایمنی حیاتی بوده و یکی از نقشهای اساسی آن تولید گلبولهای سفید و سلولهای T است- سلولهایی که با عوامل مهاجمی مانند ویروسها و باکتریها مقابله میکنند. از جمله منابع ویتامین B6 عبارتند از:
- نخود
- گوشت گاو
- سالمون و تن
ویتامین C: ویتامین ث یکی از بهترین ویتامینها برای تقویت سیستم ایمنی است. پژوهشگران بر این باورند که کمبود ویتامین C میتواند بدن را مستعد بیماری کند. دریافت منظم ویتامین C برای سلامت بدن ضروری است؛ چرا که بدن ما این ویتامین را تولید و ذخیره نمیکند. از جمله مواد غذایی سرشار از ویتامین C عبارتند از:
- فلفلدلمهای
- میوههای مرکبات
ویتامین D: این ویتامین نه تنها به دفاع بدن در برابر عفونت کمک میکند، بلکه روند بهبودی از بیماری را نیز سرعت میبخشد. مطالعات نشان میدهد این ویتامین میتواند تکثیر ویروسها را به تاخیر بیندازد، التهاب را کاهش و سطح سلولهای T را افزایش دهد. از جمله منابع سرشار از ویتامین D عبارتند از:
- ماهیهای چرب مانند قزلآلا و سالمون
- ماهیهای کنسروی
- زرده تخممرغ
- قارچ
ویتامین E: این ویتامین یک آنتی اکسیدان قوی است که به بدن شما برای مقابله با عفونت و بهبود عملکرد سلولهای T کمک میکند. از جمله مواد غذایی سرشار از ویتامین E عبارتند از:
- تخم آفتابگردان
- بادام
- بروکلی
- آووکادو
روی (زینک): روی خاصیت ضدالتهابی و آنتی اکسیدانی دارد و پژوهشگران آن را محافظ سیستم ایمنی مینامند؛ چرا که مسئول عملکرد صحیح تمام سلولهای ایمنی است. از جمله مواد غذایی حاوی روی عبارتند از:
- گوشت گاو کمچرب
- تخم کدو
- سینه بوقلمون
- تخم کدو
سلنیوم: سلنیوم سیستم ایمنی را هنگام مواجهه با تهدید فعال میکند. همچنین از واکنش بیش از حد سیستم ایمنی جلوگیری کرده و بدن را از ابتلا به التهاب مزمن و بیماریهای خود ایمنی مانند آرتریت روماتوئید، بیماری کرون و پسوریازیس محافظت میکند.
بهترین مکملها برای تقویت سیستم ایمنی
کمبود برخی ویتامینها از جمله ویتامین C و مواد معدنی مانند روی ممکن است سیستم ایمنی شما را ضعیف کند. به همین دلیل مصرف مکملهای این ویتامینها ممکن است در عملکرد بهتر سیستم ایمنی نقش داشته باشد. البته بهتر است قبل از مصرف مکمل جدید، با پزشک خود مشورت کنید.
بهترین مکملها برای تقویت سیستم ایمنی عبارتند از:
- ویتامین D
- روی (Zinc)
- ویتامین C
- سلنیوم
- ویتامینهای گروه B
- کورکومین

نقش پروبیوتیکها در سلامت سیستم ایمنی
مصرف پروبیوتیک، بر تعادل طبیعی میکروارگانیسمهایی که از قبل در دستگاه گوارش شما زندگی میکنند (میکروبیوم روده) تاثیر میگذارد. پروبیوتیکها به بیرون راندن باکتریهای مضر، مهار التهاب، تقویت سیستم ایمنی و تولید انتقال دهندههای عصبی کمک میکنند.
همچنین پروبیوتیکها ممکن است به مقابله بدن با عفونتها کمک کنند و با تنظیم واکنش سیستم ایمنی در کاهش التهاب نقش داشته باشند. تا 80 درصد از سلولهای ایمنی در روده قرار دارند و به همین دلیل، تعادل میکروبیوم روده هم در حفظ ایمنی روده و هم در حفظ ایمنی کل بدن نقش مهمی ایفا میکند.
میکروبهای مفید روده به سیستم ایمنی در یادگیری تشخیص پاتوژنهای مضر از پاتوژنهای بیآزار کمک میکنند. همچنین میکروبهای مفید روده، سد دفاعی روده را تقویت کرده و رشد میکروبهای مضر در روده را محدود میکنند.
ورزش و تقویت سیستم ایمنی
ورزش ممکن است از طریق روشهای زیر به تقویت سیستم ایمنی کمک کند:
- گردش بهتر سلولهای ایمنی: براساس مطالعهای، ورزش با شدت متوسط میتواند با افزایش گردش سلولهای ایمنی در بدن شما، ایمنی سلولی را بهبود دهد. بنابراین با تشخیص زودهنگام عفونت، به بدن کمک میکند که برای مبارزه بهتر با عفونت آماده شود.
- افزایش دمای بدن: این باور رایج وجود دارد که افزایش کوتاه مدت دمای بدن حین ورزش و بعد از آن ممکن است از رشد باکتریها جلوگیری کرده و به بدن در مقابله بهتر با عفونت کمک کند.
- کمک به خواب بهتر: فعالیت بدنی منظم میتواند به کمیت و کیفیت کلی خواب کمک کند. کمبود خواب ممکن است تاثیر منفی بر سیستم ایمنی داشته باشد. تحقیقات نشان میدهد افرادی که کمبود خواب دارند، بیشتر در خطر ابتلا به عفونت و سایر بیماریها قرار دارند.
- کاهش استرس و افسردگی با ورزش: ورزش با شدت متوسط میتواند ترشح هورمونهای استرس را کاهش و خلق و خو را بهبود دهد.
- کاهش خطر بیماری قلبی، دیابت و سایر بیماریها: ورزش میتواند خطر ابتلا به بیماریهای قلبی عروقی را کاهش دهد و از ابتلا به دیابت نوع 2 جلوگیری کند یا آن را به تعویق بیندازد.
- کاهش التهاب: التهاب، پاسخ طبیعی سیستم ایمنی برای مقابله با پاتوژنها یا سموم است. التهاب مزمن ممکن است باعث ابتلا به طیف وسیعی از بیماریهای التهابی شود. طبق مطالعات، ورزش با شدت متوسط التهاب را کاهش میدهد و خطر التهاب مزمن را پایین میآورد.
خواب کافی چگونه سیستم ایمنی را تقویت میکند؟
کمبود خواب ممکن است بر سیستم ایمنی بدن تاثیر بگذارد. مطالعات نشان میدهد افرادی که خوابِ باکیفیت یا کافی ندارند، بیشتر در معرض ابتلا به بیماری قرار میگیرند. همچنین کمبود خواب ممکن است بر سرعت بهبودی شما نیز تاثیر بگذارد.
در طول خواب، سیستم ایمنی پروتئینهایی به نام سیتوکین تولید میکند که برخی از آنها به شما در خوابیدن کمک میکنند. زمانی که بدن دچار عفونت یا التهاب میشود یا زمانی که تحت استرس قرار میگیرد، به مقدار بیشتری از انواع سیتوکینها نیاز دارید. نداشتن خواب کافی ممکن است میزان تولید این سیتوکینهای محافظ را کاهش دهد. همچنین هنگامی که فرد خواب کافی ندارد، سطح آنتیبادیها و سلولهایی که با عفونتها مبارزه میکنند، کاهش مییابد. بنابراین بدن برای مبارزه با عفونت به خواب نیاز دارد.
کمبود طولانی مدت خواب، خطر ابتلا به چاقی، دیابت، افسردگی، فشار خون بالا و سکته مغزی و سکته قلبی را افزایش میدهد.
استرس و تاثیر آن بر سیستم ایمنی
استرس علاوه بر ایجاد اگزما، افزایش وزن ناخواسته و حالت تهوع میتواند سیستم ایمنی شما را تضعیف کند. در واقع استرس، کاملا بد نیست؛ استرس حاد بخشی از وجود ما است که به محافظت از ما کمک کرده و ما را هوشیارتر میکند. وقتی شروع به احساس استرس میکنید، باعث میشوید بدن شما سطوح بیشتری از هورمون استرس به نام کورتیزول تولید کند. در مدت زمان کوتاه، کورتیزول میتواند با محدود کردن التهاب، سیستم ایمنی را تقویت کند. اما با گذشت زمان، وقتی بدن شما استرس مزمن را تجربه میکند، بدن به وجود کورتیزول بیش از حد در خون عادت میکند و به این ترتیب شرایط برای التهاب بیشتر مهیا میشود.
علاوه بر این، استرس مزمن لنفوسیتهای بدن (گلبولهای سفیدی که به مبارزه با عفونت کمک میکنند.) را کاهش میدهد. هر چه سطح لنفوسیت پایینتر باشد، بدن بیشتر در معرض خطر ابتلا به ویروسهایی مانند سرماخوردگی و تبخال قرار میگیرد. به این ترتیب سیستم ایمنی ضعیف میشود و نمیتواند واکنش مناسبی در برابر عفونتها یا بیماریها دهد.

تقویت سیستم ایمنی در کودکان
برای کمک به جلوگیری از بروز بیماری در کودکان، بهتر است از سنین پایین عادتهای خوب را در آنها تثبیت و اقداماتی برای تقویت سیستم ایمنی آنها انجام دهید. برای اینکه کودک شما زندگی سالمتری داشته باشد، نکات زیر را در نظر بگیرید.
- شیردهی نوزادان را در اولویت قرار دهید: شیردهی به نوزاد حداقل بهمدت 6 ماه ممکن است فواید زیادی برای او به همراه داشته باشد. برخی تحقیقات نشان میدهند که شیردهی ممکن است خطر بروز آلرژی را در کودک کاهش دهد.
- کودکان را به شستشوی منظم دستها عادت دهید: 80 درصد عفونتها از طریق تماس منتقل میشوند. به کودک خود آموزش دهید که پس از عطسه، سرفه و استفاده از سرویس بهداشتی دستهای خود را بشوید. شستن دستها بهمدت حداقل 20 ثانیه میتواند باکتریها و ویروسها را از بین ببرد و احتمال بروز عفونتهای ریوی را تا 45 درصد کاهش دهد.
- برنامه واکسیناسیون کودک را فراموش نکنید: واکسیناسیون کودک از دوران نوزادی شروع شده و تا بزرگسالی ادامه دارد. این برنامه از بروز بیماریهایی مانند سرخک، اوریون، آبله مرغان و سایر عفونتها پیشگیری میکند.
- به خواب کودک خود توجه کنید: برای اینکه کودک سیستم ایمنی قوی داشته باشد، نیاز به خواب کافی دارد. میزان خواب مورد نیاز کودک در هر شب بسته به سن او متفاوت است.
- کودک را به داشتن تغذیه سالم تشویق کنید: رژیم غذایی سالم برای تقویت سیستم ایمنی کودک بسیار مهم است. میوهها، سبزیجات و غلات کامل باید بخشی از رژیم غذایی او باشد و مصرف مواد غذایی فرآوریشده به حداقل برسد.
تقویت سیستم ایمنی در بزرگسالان
از آنجا که سیستم ایمنی، پیچیده است، راهکار سریع و سادهای برای تقویت سیستم ایمنی وجود ندارد که برای همه موثر باشد. به همین دلیل بهتر است با پزشک صحبت کنید تا براساس سابقه پزشکی شما، توصیههای شخصی ارائه دهد. در ادامه چند نکته کلی برای تقویت سیستم ایمنی در بزرگسالان ذکر شده است:
- بشقاب خود را با غذاهای سالم پر کنید: میوهها، سبزیجات، منابع پروتئین کمچرب و غلات کامل تنها چند نمونه از مواد غذایی هستند که عملکرد سیستم ایمنی را تقویت میکنند.
- ورزش را در برنامه روزانه خود جای دهید: ورزش به عملکرد بهتر سیستم ایمنی کمک میکند. پزشک میتواند به شما کمک کند که تا برنامه ورزشی متناسب با نیازهای پزشکی و سبک زندگی خود شروع کنید.
- وزن خود را در محدوده سالم حفظ کنید: پژوهشگران شاخص توده بدنی (BMI) بالاتر از 30 را با تضعیف عملکرد سیستم ایمنی مرتبط دانستهاند. با مشورت پزشک برای دستیابی به وزن سالم اقدام کنید.
- خواب کافی داشته باشید: کمبود خواب میتواند مانع عملکرد درست سیستم ایمنی شود.
- واکسیناسیون را فراموش نکنید: واکسنها به مبارزه با میکروبها کمک میکند. با پزشک خود درباره اینکه به چه واکسنهایی نیاز دارید، صحبت کنید.
تقویت سیستم ایمنی در سالمندان
برای تقویت سیستم ایمنی در سالمندان بالای 65 سال، میتوان از راهکارهای زیر کمک گرفت:
- دریافت واکسن آنفلوانزا: دریافت سالانه واکسن آنفلوانزا یکی از بهترین راهها برای محافظت در برابر این بیماری است. این واکسن میتواند خطر کلی ابتلا به آنفلوانزا را از 40 تا 60 درصد کاهش دهد.
- رژیم غذایی سرشار از مواد مغذی: رژیم غذایی متعادل و غنی از مواد مغذی یکی از روشهای تقویت سیستم ایمنی است. این رژیم شامل مصرف مقدار زیادی میوه و سبزیجات میشود که حاوی مواد مغذی و آنتی اکسیدان برای حفظ سلامت بدن هستند.
- داشتن فعالیت بدنی: ورزش گردش خون را افزایش میدهد و اثرات ضد التهابی در بدن دارد.
- مدیریت استرس: استرس مزمن میتواند اثرات منفی زیادی از جمله تضعیف سیستم ایمنی به دنبال داشته باشد. مطالعه، باغبانی، ورزش کردن و مدیتیشن از جمله راهکارهای مدیریت استرس هستند.
- داشتن خواب کافی: با افزایش سن، خواب باکیفیت اهمیت بیشتری پیدا میکند. در مقابل کمبود خواب میتواند مشکلات متعددی از جمله تضعیف سیستم ایمنی را به دنبال داشته باشد.
- توجه به سلامت روده: میکروبیوم شامل انواع مختلفی باکتریها، قارچها و ویروسهای مفید است که بیشتر آنها در دستگاه گوارش (روده) یافت میشوند و نقش مهمی در سلامت کلی بدن دارند. مصرف غذاهای غنی از فیبر ممکن است در حفظ سلامت رودهها مفید باشد.
- حضور در فضای باز: گذراندن وقت در طبیعت به کاهش استرس کمک میکند. دیگر مزیت حضور در فضای باز، دریافت ویتامین D از طریق قرار گرفتن در معرض نور خورشید است که به تقویت سیستم ایمنی کمک میکند.
چه غذاهایی سیستم ایمنی را ضعیف میکنند؟
مصرف مکرر غذاهای سرشار از شکر افزوده، نمک و برخی چربیها ممکن است واکنش ایمنی بدن را تضعیف کنند. از جمله مواد غذایی که ممکن است سیستم ایمنی را ضعیف کنند، عبارتند از:
- مصرف شکر بیش از حد: مطالعات نشان دادهاند قند خون بالا با تضعیف سیستم ایمنی مرتبط است. محدود کردن غذاها و نوشیدنیهای شیرین میتواند به بهبود تنظیم قند خون و تقویت سیستم ایمنی کمک کند.
- غذاهای شور: مطالعات نشان میدهند که مصرف زیاد نمک میتواند عملکرد سیستم ایمنی را ضعیف کند، التهاب را افزایش دهد و احتمال ابتلا به بیماریهای خود ایمنی را بیشتر کند.
- غذاهای سرشار از چربیهای امگا 6: مصرف بیشتر غذاهای سرشار از امگا 3 و مصرف کمتر مواد غذایی سرشار از امگا 6 ممکن است به بهبود عملکرد سیستم ایمنی کمک کند.
- غذاهای سرخشده: غذاهای سرخشده برای سلامت کلی بدن مفید نیستند و ممکن است باعث اختلال در عملکرد سیستم ایمنی شوند.
- گوشت فرآوری شده با حرارت زیاد: رژیمهای غذایی سرشار از گوشت فرآوری شده با افزایش خطر بیماری و آسیب به سیستم ایمنی همراه هستند.
- فستفود: مصرف زیاد فستفود با خطرات سلامتی همراه است و ممکن است به سیستم ایمنی آسیب وارد کند.
- غذاها و نوشیدنیهای شیرینشده مصنوعی: شیرینکنندههای مصنوعی با تغییر باکتریهای روده ارتباط دارند؛ تغییری که ممکن است به عملکرد سیستم ایمنی آسیب بزند.
عادتهای روزانه که سیستم ایمنی را تقویت میکنند
برخی از عادتهای روزانه، سیستم ایمنی را تقویت میکنند. شما میتوانید با مصرف مواد غذایی مقوی، ورزش منظم و حفظ وزن سالم به تقویت سیستم ایمنی کمک کنید.
- رژیم غذایی سالم داشته باشید: رژیم غذایی سالم حاوی مقدار زیادی سبزیجات، میوهها، پروتئین، شیر و محصولات لبنی، چربیهای سالم و غلات کامل است. این رژیم غذایی، مواد مغذی لازم برای عملکرد مطلوب سیستم ایمنی را تامین میکند.
- فعالیت بدنی داشته باشید: فعالیت بدنی منظم باعث احساس بهتر، خواب بهتر و کاهش اضطراب میشود. تحقیقات نشان میدهد فعالیت بدنی ممکن است به تقویت سیستم ایمنی کمک کند.
- وزن خود را در محدوده سالم نگه دارید: چاقی، که در بزرگسالان با شاخص توده بدنی (BMI) ۳۰ یا بیشتر تعریف میشود، با اختلال عملکرد سیستم ایمنی مرتبط است. کاهش استرس، تغذیه سالم، رعایت نیازهای کالری روزانه، خواب کافی و فعالیت بدنی منظم به داشتن وزن سالم کمک میکنند.
- خواب کافی داشته باشید: شواهد نشان میدهد که کمبود خواب میتواند تاثیر منفی بر سیستم ایمنی داشته باشد.
- سیگار را ترک کنید: سیگار کشیدن، قدرت سیستم ایمنی برای مقابله با بیماریها را کاهش میدهد. همچنین خطر بروز بیماریهای خود ایمنی مانند آرتریت روماتوئید را افزایش خواهد داد.
آیا مکملها بدون رژیم موثر هستند؟
اگرچه مکملهای ویتامین ممکن است به جبران کمبود رژیم غذایی کمک کنند، اما بهترین راه برای دریافت مواد مغذی ضروری، دریافت مستقیم آنها از طریق منبع اصلی یعنی غذا است. بدن ما ویتامینها و مواد معدنی که از طریق غذا دریافت میکند را بهتر از زمانی که از طریق مکمل دریافت میکند، جذب و استفاده میکند.
همچنین ممکن است برخی مکملها عوارض جانبی بههمراه داشته باشند، بهخصوص اگر همراه با سایر داروها مصرف شوند.
سخن پایانی
سیستم ایمنی، شبکهای پیچیده است که از بدن در برابر میکروبها و عوامل مهاجم محافظت میکند. راهکارهای مختلفی برای تقویت سیستم ایمنی وجود دارد که بهترین آنها داشتن تغذیه سالم، فعالیت بدنی منظم، حفظ وزن سالم، دوری از استرس و خواب کافی است. در صورتی که احساس میکنید سیستم ایمنی شما ضعیف شده است، بهتر است از پزشک برای راهنمایی بیشتر کمک بخواهید.
منابع: clevelandclinic، healthline، health.clevelandclinic، mayoclinic، healthline، cdc.gov،











